ชาวกะเหรี่ยงสังขละบุรีสืบสานประเพณีสงกรานต์โบราณบ้านสะเนพ่อง ณ ลานโพธิ์ศักดิ์สิทธิ์ พร้อมพิธีสรงน้ำ “พระพุทธรัตนสังขละบุรีศรีสุวรรณ” (พระแก้วขาว) พระพุทธรูปล้ำค่าสมัยรัชกาลที่ 3 ท่ามกลางบรรยากาศงดงามด้วยชุดพื้นเมืองและวิถีธรรมศรัทธา

เมื่อวันที่ 2 เมษายน 2569 ณ วัดสะเนพ่อง ต.ไล่โว่ อ.สังขละบุรี จ.กาญจนบุรี ชาวไทยเชื้อสายกะเหรี่ยงในพื้นที่และนักท่องเที่ยวจำนวนมาก ร่วมเฉลิมฉลองประเพณีสงกรานต์บ้านสะเนพ่อง ซึ่งยึดถือเอาวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 5 ของทุกปีเป็นวันมหาสงกรานต์ โดยในปีนี้บรรยากาศเป็นไปอย่างคึกคัก ผู้ร่วมงานพร้อมใจกันสวมชุดพื้นเมืองกะเหรี่ยงสีสันสดใสสะท้อนเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมที่เข้มแข็ง

กิจกรรมเริ่มต้นในช่วงเช้าด้วย “พิธีตักบาตรใต้ต้นโพธิ์” โดยชาวบ้านมีความเชื่อว่าต้นโพธิ์เป็นตัวแทนของพระพุทธองค์ การตักบาตร ณ สถานที่นี้เสมือนได้ถวายภัตตาหารต่อหน้าพระพักตร์พระสัมมาสัมพุทธเจ้า

จากนั้นตามด้วย “พิธีค้ำต้นโพธิ์” หรือการขอขมาต้นโพธิ์ โดยชาวบ้านจะนำไม้ไผ่มาค้ำยันกิ่งก้าน ซึ่งมีความหมายเชิงสัญลักษณ์ถึงการค้ำชูพระพุทธศาสนา และการฝากดวงชะตาให้เจริญรุ่งเรือง มีผู้เกื้อหนุนค้ำชู และเป็นการสะเดาะเคราะห์ต่ออายุตามความเชื่อโบราณ

นอกจากนี้ยังมีพิธีกรรมที่เป็นเอกลักษณ์คือ “พิธีขอขมาและล้างสะพานไม้ไผ่” ณ ลำห้วยโรคี่ โดยชาวบ้านจะร่วมกันนำน้ำขมิ้นส้มป่อยมาชำระล้างสะพานที่ใช้สัญจร เพื่อความเป็นสิริมงคลและขจัดอุปสรรคให้พ้นไปจากชีวิต ก่อนจะปิดท้ายช่วงเช้าด้วยการปล่อยปลาที่ช่วยชีวิตมาจากแหล่งน้ำที่แห้งขอด เพื่อเป็นการสะเดาะเคราะห์และต่อชีวิตตามคติธรรม

ไฮไลท์สำคัญในช่วงบ่าย คือพิธีอัญเชิญ “พระพุทธรัตนสังขละบุรีศรีสุวรรณ” หรือ “พระแก้วขาว” ออกจากที่ประดิษฐานมายังปะรำพิธีไม้ไผ่ชั่วคราว เพื่อให้ประชาชนได้สรงน้ำขอพร ซึ่งถือเป็นโอกาสพิเศษเพียงปีละ 1 ครั้งเท่านั้น

สำหรับพระแก้วขาว เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัย หล่อจากแก้วใส หน้าตักกว้าง 5 นิ้ว ประดิษฐานบนฐานโลหะเงิน 3 ชั้น ซึ่ง พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 3) ได้พระราชทานให้แก่ พระยาศรีสุวรรณคีรีที่ 1 เพื่อเป็นขวัญกำลังใจแก่ชาวกะเหรี่ยงในเขตทุ่งใหญ่นเรศวร และอยู่คู่บ้านคู่เมืองสังขละบุรีมานานกว่า 200 ปี

ปิดท้ายด้วยการสรงน้ำพระสงฆ์ผ่านรางไม้ไผ่ และการเล่นน้ำสงกรานต์ริมลำห้วยโรคี่ท่ามกลางรอยยิ้มและความอบอุ่นของคนในชุมชน

น้ำริน พี่โด่ง ไรทนิวส์ : รายงาน
